Bilgi Merkezi / Rehber
Şerife Bacı
Şerife Bacı, Millî Mücadele yıllarında cepheye mühimmat taşırken hayatını kaybeden bir Türk kadınıdır. Onun fedakârlığı, savaşın kazanılmasında kadınların oynadığı hayati rolü simgeler.
Son gözden geçirme: 10.10.2026
- Doğum
- 1900'lerin başı, Kastamonu
- Ölüm
- 1921, Kastamonu
- Şehadet Yeri
- Kastamonu Kışlası yakını
- Bebeğinin Adı
- Elif (kaynakta iki aylık kızı olarak geçer)
- Kimlik Tespiti
- 1972'de Mustafa Nurettin Peker tarafından açıklandı
- Anma Günü
- 21 Şubat
- Anıtlar
- 1973 Seydiler rölyefi, 1990 Kastamonu anıtı, 2001 İnebolu anıtı
- Kültürel Eser
- İstiklal: Şehit Şerife Bacı (2007) filmi
Hayatı ve Şehadeti
Şerife Bacı, 1900'lü yılların başında Kastamonu'nun Seydiler nahiyesine bağlı Satı Köyü'nde dünyaya geldi. Kurtuluş Savaşı sırasında deniz yoluyla İnebolu'ya ulaştırılan cephanenin Ankara'ya taşınmasında görev aldı.
1921 kışında, yanında kundağa sarılı iki aylık kızı Elif olduğu hâlde kağnısıyla yola çıktı. Olumsuz hava koşulları nedeniyle Kastamonu Kışlası yakınlarında ilerleyemedi. Ertesi gün, top gülleleri arasına yerleştirdiği bebeğinin üzerine örttüğü yorgana abanmış hâlde donarak öldüğü bulundu.
Kimliğinin Tespiti
Şerife Bacı'nın kimliği uzun süre belirsiz kaldı. Üzerindeki kıyafetlerden Seydilerli olduğu düşünülerek cenazesi Seydiler'e nakledildi; ancak nereye gömüldüğü bilinmiyor.
Kastamonu'da nahiye müdürü ve kaymakam vekili olarak görev yapan Çanakkale gazisi Mustafa Nurettin Peker, 1972'de gazeteci Mustafa Baydar'a yaptığı açıklamada, şehit annenin Satı Köyü'nden Şerife olduğunu ve kağnıdaki bebeğin adının Sıdıka olduğunu söyledi. Peker, Sıdıka'nın birkaç yıl önce vefat ettiğini de ekledi.
Anısına Yapılan Çalışmalar
Şerife Bacı'nın anısı, Cumhuriyet'in 50. yılı olan 1973'te Seydiler Belediyesi tarafından belediye binası önüne rölyef yaptırılarak yaşatıldı. 1990'da Kastamonu'ya Atatürk ve Şerife Bacı Anıtı dikildi.
2001'de İnebolu sahilinde bir park içinde, dönemin Jandarma Genel Komutanı Orgeneral Aytaç Yalman tarafından Şehit Şerife Bacı Anıtı yaptırıldı. Anıtın açılışını Atilla Ateş ve Aytaç Yalman birlikte gerçekleştirdi. Plakette, anıtın İstiklal Savaşı şehitlerinden Şerife Bacı'nın anısını Cumhuriyet çocuklarına anlatmak için armağan edildiği yazılıdır. 2020'de anıtın yanına temsilî bir mezar yapıldı.
Kültürel Mirası
Şerife Bacı, Kastamonu, Seydiler ve İnebolu'da Kurtuluş Savaşı'nın kadın kahramanlarını simgelemektedir. Her yıl 21 Şubat'ta anılmaktadır. 2010'da Seydiler'de Şerife Şahin öncülüğünde Şehit Şerife Bacı Kültür Evi Yapma ve Yaşatma Derneği kuruldu ve Şerife Bacı Kültürevi oluşturuldu.
Hayatı, Cem Akyoldaş'ın yönettiği 'İstiklal: Şehit Şerife Bacı' (2007) adlı televizyon filmine konu oldu. Besteci Oğuzhan Balcı'nın Cumhuriyet'in 100. yılı için bestelediği 'Bir Ulus Uyanıyor' adlı senfonik eserin beşinci bölümü Şerife Bacı adını taşımaktadır.
İsminin Verildiği Kurumlar
Şerife Bacı'nın adı, Türkiye'nin çeşitli yerlerinde eğitim ve sağlık kurumlarına verilmiştir. Bunlar arasında Altındağ Şerife Bacı Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi, İzmir-Buca Şerife Bacı Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi, Şehit Şerife Bacı İlköğretim Okulu, Kastamonu Şerife Bacı Devlet Hastanesi, Kastamonu Şerife Bacı Kadın Doğum ve Çocuk Hastalıkları Hastanesi, İstanbul Büyükşehir Şehit Şerife Bacı Lisesi, Ağrı Şerife Bacı Kız Teknik ve Meslek Lisesi ve Ankara Şerife Bacı Kız Öğrenci Yurdu bulunmaktadır.
Ayrıca Türkiye İş Bankası'nın Kastamonu Şerife Bacı Şubesi ve Şehit Şerife Bacı Öğretmenevi de onun adını yaşatmaktadır.
Bu sayfa, Vikipedi'deki «Şerife Bacı» maddesinden yararlanılarak yapay zekâ destekli editörlük ile özgün cümlelerle yeniden yazılmıştır; Vikipedi metinleri CC BY-SA 4.0 lisanslıdır. Kesin bilgi için resmî ve akademik kaynaklara başvurun; bir hata görürseniz bize bildirin.
Kaynaklar
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır; resmî ve bağlayıcı metin için kaynaklara bakın. Hukuki, mali veya tıbbi tavsiye değildir.