Bilgi Merkezi / Haklar ve Mevzuat
2330 Sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanun (3,4,7. Maddeler)
Şehit yakınları ve gazilerle ilgili maddelerin resmî metni.
Kaynak: mevzuat.gov.tr (T.C. Cumhurbaşkanlığı Mevzuat Bilgi Sistemi). Metin kaynaktan değiştirilmeden alınmıştır (10.10.2026 itibarıyla). Bağlayıcı ve güncel metin için kaynağa bakın.
Nakdi tazminat — Madde 3
Madde 3 – Bu kanun
kapsamına girenlerden;
a)
(Değişik: 1/4/1998 - 4356/1 Md.) Ölenlerin kanuni mirasçılarına, en yüksek
Devlet Memuru brüt aylığının (Ek gösterge dahil) 100 katı tutarında,
b) (Değişik: 1/4/1998 - 4356/1 md.) Yaşamak için gerekli
hareketleri yapmaktan aciz ve hayatını başkasının yardım ve desteği ile sürdürebilecek
şekilde malül olanlara 200 katı, diğer engelli hâle gelenlere (a) bendinde belirtilen
tutarın % 25'inden % 75'ine kadar, yaralananlara ise % 20'sini geçmemek üzere engellilik
ve yaralanma derecesine göre, [4]
Nakdi
tazminat ödenir.
Bu
nakdi tazminatın tespitine esas tutulacak aylık; tazminat verilmesine dair karar
tarihindeki en yüksek Devlet memuru aylığının (Ek gösterge dahil) brüt tutarıdır.
c) (a) bendi esaslarına göre tespit edilen nakdi tazminatın
kanuni mirasçılara intikalinde; ölenin eş ve füruu veya yalnızca füruu ile içtima
eden ve ölüm tarihinde sağ olan ana ve babasının her birine ayrı ayrı olmak üzere
% 15 tutarındaki kısmı verildikten sonra kalanı içtima eden diğer mirasçılara ödenir.
Diğer hallerde miras hükümleri uygulanır. Ancak ana veya babaya verilen tazminat
çocukların her birine ödenen tazminattan fazla olamaz.
d) (Ek: 7/6/1990 - 3658/2 md.) Kesin raporun alınmasının
uzayacağının anlaşılması halinde tazminatın ödenme usüllerine göre, olay tarihi
itibariyle, (b) bendine göre hesaplanacak miktarın asgari oranı üzerinden avans
ödenir.
Olağanüstü halin devam ettiği süre
içinde, bu maddede yer alan nakdi tazminat miktarlarının yarıya kadar indirilmesine
veya nakdi tazminata ilişkin hükümlerin uygulanmamasına Cumhurbaşkanı yetkilidir. [5]
Aylık bağlanması [6]
Aylık bağlanması [6] — Madde 4
Madde 4 – Bu Kanun
kapsamına girenlerden;
a)
Engelli hâle gelerek bağlı oldukları sosyal güvenlik mevzuatına göre emekliye sevk
edilenlere görev malullüğü aylığı bağlanır.
b)
Emekli aylığı almakta iken engelli hâle gelenlerin almakta oldukları aylıkları görev
malullüğü aylığına dönüştürülür.
c) Ölenlerin kendilerine bağlanması gereken görev malullüğü
aylığı, dul ve yetimlerine intikal ettirilir.
Bu
madde gereğince ilgili sosyal güvenlik kurumlarınca kendi mevzuatlarına göre bağlanan
aylıklar, (…) [7]
% 25 artırılarak ödenir.
d)
Herhangi bir sosyal güvenlik kurumuna tabi olmayanların engelli hâle gelmeleri halinde,
öğrenim durumlarına göre 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun değişik 36 ncı maddesi
hükümlerine göre belirlenecek giriş derece ve kademeleri üzerinden (Öğrenimi bulunmayanların
ilkokul mezunu gibi) kendilerine, ölümlerinde dul ve yetimlerine 5434 sayılı Kanun
hükümlerine göre T.C. Emekli Sandığınca görev malullüğü aylığı % 25 artırılarak
bağlanır.
(Değişik fıkra: 12/7/2013-6495/80 md.) Birinci
fıkranın (a) ve (b) bentleri hükümleri uygulanarak aylık bağlananlara aylık bağlama
tarihi itibarıyla sosyal güvenlik kurumlarınca kendi sigortalılığı nedeniyle ödenmekte
olan gelir ve/veya aylıkların toplamı, 14/7/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları
Kanununun 36 ncı maddesi gereğince öğrenim durumuna göre belirlenecek giriş derece
ve kademesi ile 30 yıl fiili hizmet süresi esas alınarak mülga hükümleri de dahil
5434 sayılı Kanun hükümlerine göre hesaplanacak vazife malullüğü aylığının %25 artırımlı
tutarından az olamaz ve bu şekilde belirlenen gelir ve/veya aylıklar ilgili sigortalılık
hâlindeki aylık artışları dikkate alınarak artırılır. Birinci fıkranın (a) ve (b)
bentleri kapsamına girenler, aylıklara ilişkin hükümler hariç olmak üzere (d) bendi
kapsamına girenlerin malullük hâline bağlı olarak yararlandığı haklardan da aynı
esas ve usuller çerçevesinde yararlandırılır. Bu Kanuna veya bu Kanun hükümleri
uygulanarak aylık bağlanmasını gerektiren kanunlara göre aylık bağlanan maluller
ile 5434 sayılı Kanunun 56 ncıve mülga 64 üncü maddesi kapsamında aylık bağlanan
malullerin, malul sayılmaları sebebiyle aylık bağlandığı tarihten önceki her türlü
sigortalılık ve prim ödeme süreleri, iştirakçilik ve fiili hizmet süreleri ile bunların
itibari ve fiili hizmet süresi zammı olarak değerlendirilen süreleri, malullük aylığı
bağlanmasından sonra geçecek çalışma veya sigortalılık süreleriyle hiçbir sebeple
birleştirilemez. Bu şekilde aylık bağlanmasından önce geçen söz konusu süreler;
malullük aylığı bağlanmasından sonra geçen sigortalılık ve çalışma sürelerinin tabi
olacağı sigortalılık hâli ile mülga 2829 sayılı Kanun uygulaması yönünden dikkate
alınmayacağı gibi, sonradan geçen sigortalılık veya çalışma süreleri yaşlılık/emeklilik,
malullük ya da ölüm/dul veya yetim aylığı bağlanmasında veya toptan ödeme yapılmasında
ilgili mevzuatına göre ayrı bir çalışma veya sigortalılık süresi olarak değerlendirilir.
Ancak, bu Kanuna göre aylık bağlandığı tarihten sonra çalışmaya başlayanlardan,
aylık bağlandıktan sonraki çalışmaları 5510 sayılı Kanunun yürürlük tarihinden sonra
olanlar için 5510 sayılı Kanunun geçici 4 üncü maddesi hükümleri uygulanamaz. Yukarıda
belirtilen kanunlara göre malullük aylığı bağlanmasına esas alınmış hastalık ya
da engellilik hâlleri ve bu hastalık ya da engellilik hallerindeki ilerlemeler,
sonradan geçen çalışmalar sebebiyle yaşlılık aylığına hak kazanılması koşullarının
belirlenmesinde dikkate alınmaz. (Ek cümle:
25/3/2020-7226/6 md.) Ancak, bu kapsamdakiler aylık bağlandığı
tarihten sonra geçen çalışmaları esas alındığında en az 20 yıldan beri sigortalı
bulunmak ve en az 5000 gün malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi ödemiş olmak
şartıyla talepleri halinde ayrıca yaşlılık aylığından yararlanırlar.
(Ek fıkra: 12/7/2013-6495/80 md.) Bu madde hükümleri 5434 sayılı Kanunun 56 ncı maddesi kapsamındakiler
ve harp malulleri hakkında da uygulanır.
Sonradan meydana gelen yaralanma, engelli hâle gelme ve ölüm [8] [9]
Öğretim ve sağlık yardımı [11] [12] — Madde 7
Madde 7 – (Değişik birinci fıkra: 7/6/1990 - 3658/4
md.) Bu Kanunda yazılı hallerde ölenlerin veya çalışamayacak derecede engelli
hâle gelenlerin çocukları, devlete ait yatılı okul ve eğitim kurumlarında yönetmelikte
tespit edilecek esaslara göre ücretsiz olarak okutulurlar.
Bunlardan,
yüksek öğrenim yapmakta olanlar Devlete ait yurtlar ile yüksek öğrenim kredilerinden
(yürürlükteki mevzuata göre) öncelikle yararlanırlar.
Her
öğrenim dönemi içinde iki defa sınıfta kalanlar yukarıdaki fıkralarda yazılı hakları
kaybederler.
(Ek: 7/6/1990 - 3658/4 md.) Bu Kanunun kapsamında bulunanlardan, tedavi giderleri kamu kurum
ve kuruluşlarınca karşılanamayanların tedavileri; Devlet, üniversitesi, Sosyal Sigortalar
Kurumu hastaneleri ile askeri hastanelerde ücretsiz olarak yapılır.
(Ek: 15/9/2000 - KHK- 624/4 md.; Değiştirilerek kabul: 13/6/2001 - 4677/3
md.) Bu Kanun kapsamına
giren yedek subay, yedek astsubay, erbaş ve erlerden askerlik yükümlülüğü sona ermiş
olup, henüz vazife malullüğü maaşı bağlanmamış olanlardan tedavileri devam edenlerin;
maruz kaldıkları hastalık, yaralanma ve engelli hâle gelmelerden dolayı tedavilerini
sürdürmek üzere ilgili sağlık kuruluşlarına sevkleri, ikametgahındaki veya ikametgahına
en yakın askerlik şubeleri tarafından sağlanır. Sevk edilen hasta ile sevk edildikleri
yerlere bir kimse refakatinde gitmesinin resmi tabip raporuyla belgelenmesi durumunda
refakatçisine; gidiş ve dönüş yol ücreti ile gidiş ve dönüş süresi için gündelik,
sevk eden askerlik şubesi tarafından peşin veya avans olarak ödenir. Yol ücretinin
ödenmesinde şehirlerarası karayolu toplu taşım vasıtası ücretleri; gündelikte ise
en düşük dereceli Devlet memuru gündeliği esas alınır. Bunlardan ambulans veya özel
vasıtalarla hastahanelere gitmesi resmi tabip raporuyla belirlenenlerin ambulans
veya özel vasıta ücretlerinin ödenmesinde yerel rayiçler esas alınır. Ödenen yol
ücretleri, gündelikler, ambulans veya özel vasıta ücretleri Milli Savunma Bakanlığı
bütçesinden karşılanır. [13]
Hazineden tahsil